Дэлхийн аливаа улс гүрэн төрийнхөө тусгаар тогтнолын билэг тэмдэг болсон улсын дээд шагналд одон медаль хэрэглэж ирсэн түүхт уламжлалтай байна. Манай ардын төрийн бэлгэдэл болсон одон медаль нь монголын тусгаар тогтнолын уламжлалт бэлэгдлийн зүйлсээс эх аван, ардын хувьсгалын жилүүдэд үүсэн хөгжиж, тус улсын шагналын системийн чухал бүрэлдэхүүн болж ирлээ.

1912 онд Монгол Улсын Гадаад явдлын яамны тэргvvн сайд Чин ван Ханддорж тэргvvтэй тєлєєлєгчид Хаант Орост айлчлахад II Николай хаан “Анна”-гийн тэргvvн зэрэг, “Станислав”-ын тэргvvн ба хоёрдугаар зэргийн эрдэнэ одонгоор шагнажээ. Чин ван Ханддорж vvнээс сэдэвлэн, тєрийн одон буй болгох тухай айлтгал Богд хаанд єргєжээ.

 
Олон жижиг бизнесийн эздийн хувьд өрсөлдөхүйц тэтгэмж тусламжийн багц бий болгохоос авхуулаад байнга өөрчлөгддөг засгийн газрын дүрэм журмыг мөрдөх хүртэл ажил олгогчийн янз бүрийн үүрэг хариуцлагыг хэрэгжүүлэх нь нэлээн ядаргаатай ажил билээ. Том бизнесээс ялгаатай нь жижиг компаниуд эдгээр асуудлыг хариуцах тусгай хүний нөөцийн хэлтэстэй байх зардлыг дийлдэггүй. Үүний дүнд эдгээр үүрэг хариуцлага эзэнд өөрт нь ногддог. Гэвч эздэд эдгээр үүрэг хариуцлагыг үр дүнтэй гүйцэтгэх цаг зав, туршлага байдаггүй.

Ажлын гүйцэтгэл, бүтээмжийг дээшлүүлэх үүднээс ур чадвар, хандлага, ажлын арга барилд гаргаж буй өөрчлөлтийг сургалт гэнэ. Эдийн засаг, нийгэм, технологийн өөрчлөлт нь байгууллагын зорилго, стратегийн өөрчлөлтийг шаарддаг. Байгууллагад ажилтнуудыг сургах хөтөлбөрийн зэрэгцээ менежментийн хөгжлийн хөтөлбөр байх ёстой. Тухайн хүнийг шийдвэр гаргах, хүмүүстэй харилцах болон өөрийгөө ухамсарлах чадвар зэрэг үйл ажиллагаанд шаардлагатай бусад шинж чанар, ур чадварт шинээр суралцуулах эсвэл дээшлүүлэх зорилготой удаан хугацааны, төлөвлөгөөтэй үйл явц юм. 

Хүний нөөцийн бодлого. Улс орон нь хүний нөөцийн бодлогоо зөв боловсруулж, тэдний хүчийг шавхан ажиллавал дотоодын нийт бүтээгдэхүүн нэмэгдэж, улс орны хэмжээнд эдийн засгийн өсөлт явагдах боломжтой юм.

Хичээлийн тойм:
Хүний нөөцийн бодлого боловсруулах
•    Сонгон шалгаруулалт
•    Ажлын чиглүүлэг
•    Үргэлжилсэн суралцалт
•    Гүйцэтгэлийн менежмент

"Боннын" Т.Алтангэрэл (aka_bonnie@hotmail.com)

Монгол улс улс төрийн дотоод зөрчилдөөн, ядуурал, авилгал, хоцрогдол дунд он жилүүдийг үдэж өнгөрөөж байхад хөрш Хятад улсын эдийн засаг, шинжлэх ухаан өдрөөс өдөрт хөгжиж, хүн амын амьжиргааны түвшин дээшилж, дэлхийн бодлогыг тодорхойлох болов. Доройтол, арчаагүй байдал газар авсан нь дотоод гадаадын аливаа шалгуурыг үл дийлэх эмзэг, хүн ам нь нутаг уснаасаа дайжиж, ирээдүй гэх итгэл тун бүрхэг байгаагийх гэмээр.

Аливаа байгууллагад амжилтыг бий болгогч олон хүчин зүйл байдгийн нэг нь итгэлцэлийн тухай ойлголт юм. 21-р зууны ,,хүн хөгжвөл байгууллага хөгжинө” гэсэн менежментийн шинэ прадигм нь өнөөгийн бизнесийн болон төрийн байгууллагад өөрчлөлт шинэчлэлтийн шинэлэг асуудал болж тавигдаж байгаа ч монголын өнөөгийн нөхцөлд байгууллага, ажилтан хоорондын итгэлцлийн хүчин зүйл нь амжилтыг бий болгох нэг нөхцөл болж байна.Өөрөөр хэлбэл байгууллагын өрсөлдөх чадварын түлхүүр үзүүлэлт болж байна.

 Ажил хайж байгаа хүн ажлын ярилцлагад уригдана гэдэг нь ажилд орох хичээл зүтгэл нь амжилттай явагдаж байгааг илэрхийлж байгаа боловч өөрийгөө ажилд орох олон үе шатуудын зөвхөн нэг шатанд нь явж байгаа гэдгээ байнга санах хэрэгтэй. Үнэндээ, ажлын ярилцлага нь сонгон шалгаруулалтын нэг хэсэг боловч өөрөө маш олон үе шаттай процесс юм. Процесс гэдгийг нь тодруулбал, ярилцлагын үе шат маань яг тэд байх ёстой гэж хуульчлагдаагүй учраас ажил горилогч тухайн орохыг хүсэж буй ажлын байрны  онцлогоос шалтгаалж хоероос дөрвөн үе шаттай ажлын ярилцлагад орох тохиолдол бий.